Wheat Crop Care Tips : ढगाळ हवामानामुळे गव्हावर तांबेरा आणि करपा रोगाचा प्रादुर्भाव वाढला आहे? जाणून घ्या कृषी तज्ज्ञांनी सुचवलेले फवारणी आणि खत व्यवस्थापनाचे प्रभावी उपाय जे तुमचे पीक वाचवू शकतात.
शेतकरी मित्रांनो, सध्या तुम्हीही आकाशाकडे बघून चिंतेत आहात का?
सध्या आपल्या राज्यात हवामानाचा लहरीपणा चांगलाच वाढला आहे. कधी ढगाळ वातावरण, तर कधी अवकाळी पाऊस! या बदलत्या वातावरणाचा सर्वात मोठा फटका आपल्या रब्बीच्या हुकमी पिकाला, अर्थात ‘गव्हाला’ बसतोय. जर तुमच्याही शेतातील गहू जमिनीवर लोळला असेल किंवा पिवळा पडत असेल, तर ही बातमी खास तुमच्यासाठी आहे.
नेमकं काय होतंय गव्हाला?
सध्या हवेत गारवा कमी आणि ओलावा (Humidity) जास्त झाला आहे. त्यातच सूर्यप्रकाश नसल्यामुळे गव्हाला स्वतःच अन्न तयार करायला त्रास होतोय. काही ठिकाणी तर सोसाट्याच्या वाऱ्याने गहू अक्षरशः जमिनीवर झोपला आहे.
पण त्याहून मोठं संकट म्हणजे रोग आणि कीड! अशा ढगाळ वातावरणात ‘तांबेरा’ (Rust) आणि ‘करपा’ (Blight) हे रोग डोकं वर काढतात. सोबतच ‘मावा’ किडीचा हल्लाही होतो. कृषी तज्ज्ञांच्या मते, जर तांबेरा रोगाकडे दुर्लक्ष केलं, तर उत्पादनात ९० टक्क्यांपर्यंत घट येऊ शकते. त्यामुळे वेळीच सावध होणं गरजेचं आहे.
काळजी नको, ‘हे’ उपाय करा (महत्त्वाचे मुद्दे)
घाबरून जाऊ नका, योग्य वेळी फवारणी आणि पाण्याचे नियोजन केले तर नुकसान नक्कीच टाळता येईल. परिस्थितीनुसार खालील उपाययोजना करा:
१. पाण्याचे गणित सांभाळा:
- जोवर ढगाळ वातावरण आहे, तोवर पिकाला जास्त पाणी देऊ नका.
- जमिनीत आधीच ओलावा असतो, त्यामुळे दोन पाण्याच्या पाळ्यांमधील अंतर वाढवा.
२. रोग आणि कीड नियंत्रण (फवारणी प्रति १० लिटर पाण्यासाठी):
- तांबेरा (काळा/नारंगी): मँकोझेब ७५ डब्ल्यूपी (३० ग्रॅम) किंवा टेबुकोनॅझोल + ट्रायफ्लॉक्सीस्ट्रोबिन (१० ग्रॅम) फवारावे.
- करपा (Blight): कॉपर ऑक्सिक्लोराईड (२० ग्रॅम) + मँकोझेब (२० ग्रॅम) एकत्र करून फवारावे. गरज वाटल्यास १५ दिवसांनी दुसरी फवारणी करा.
- मावा (Aphids):
- रासायनिक उपाय: थायोमेथॉझाम २५% (१ ग्रॅम).
- जैविक उपाय: मेटारायझियम किंवा ब्युव्हेरिया बॅसियाना (५० ग्रॅम).
३. खतांचा डोस (फक्त उभ्या पिकासाठी): जो गहू अजून उभा आहे, त्याला ताकद देण्यासाठी खालील विद्राव्य खतांची फवारणी करा:
- वाढीची अवस्था (५५ ते ७० दिवस): १९:१९:१९ (२०० ग्रॅम).
- दाणे भरण्याची वेळ: ०:५२:३४ (१०० ग्रॅम).
- सूक्ष्म अन्नद्रव्ये: कमतरता जाणवल्यास ‘ग्रेड-२’ (१० मिली) फवारावे.
एक महत्त्वाची टीप: शेतकरी मित्रांनो, जर ओंब्या भरताना गहू पडला असेल, तर तो पुन्हा उभा राहणं कठीण असतं. पण वरील बुरशीनाशकांचा वापर करून आपण दाण्यांचं वजन घटण्यापासून वाचवू शकतो आणि नुकसान कमी करू शकतो.
तुमच्या भागात गव्हाची स्थिती सध्या कशी आहे? पीक वाचवण्यासाठी तुम्ही कोणता ‘जुगाड’ किंवा उपाय करत आहात? खाली कमेंटमध्ये नक्की कळवा.